Δεν Υπέβαλες Φορολογική Δήλωση; Τι Είναι ο Εκτιμώμενος Προσδιορισμός Φόρου και Τι Κοστίζει
Η ΑΑΔΕ μπορεί να προσδιορίσει τον φόρο σου χωρίς να έχεις υποβάλει δήλωση. Δεν είναι κάτι καινούριο και δεν το έφερε ο ν.5301/2026. Δες τι πραγματικά προβλέπει ο ΚΦΔ, πόσο κοστίζει η μη υποβολή και τι μπορείς να κάνεις.
Τον Αύγουστο του 2026 κυκλοφόρησε ευρέως η είδηση ότι η ΑΑΔΕ θα βγάζει «αυτόματα εκκαθαριστικά» σε όσους δεν υπέβαλαν φορολογική δήλωση, με βάση ένα νέο πλαίσιο, τον ν.5301/2026.
Η ουσία της είδησης στέκει: η Φορολογική Διοίκηση όντως μπορεί να σου προσδιορίσει φόρο χωρίς δήλωση. Η απόδοση όμως στον ν.5301/2026 δεν στέκει, και η κλίμακα προστίμων που αναπαράχθηκε είναι λάθος άρθρο. Επειδή η διαφορά αλλάζει το ποσό που καλείσαι να πληρώσεις, αξίζει να δεις τι ακριβώς προβλέπει ο Κώδικας.
Ο εκτιμώμενος προσδιορισμός δεν είναι καινούριος
Ο ισχύων Κώδικας Φορολογικής Διαδικασίας είναι ο ν.5104/2024. Το άρθρο 36 απαριθμεί τα είδη προσδιορισμού φόρου, και ανάμεσά τους βρίσκεται η «πράξη εκτιμώμενου προσδιορισμού φόρου»: η πράξη με την οποία η υπηρεσία προσδιορίζει τον φόρο με βάση τα στοιχεία που ήδη διαθέτει, όταν δεν έχει υποβληθεί δήλωση.
Δεν πρόκειται για ρύθμιση του 2026. Είναι μηχανισμός που υπάρχει στον Κώδικα εδώ και χρόνια.
Μια χρήσιμη διευκρίνιση για όποιον ψάχνει μόνος του: πολλά αποτελέσματα αναζήτησης και αρκετά άρθρα παραπέμπουν ακόμη στον ν.4987/2022 ή στον ν.4174/2013. Και οι δύο έχουν αντικατασταθεί. Ο Κώδικας που ισχύει σήμερα είναι ο ν.5104/2024.
Τι άλλαξε πραγματικά ο ν.5301/2026
Ο ν.5301/2026 αφορά κυρίως τη διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας. Το άρθρο 37 τροποποιεί το άρθρο 53 του ΚΦΔ, που είναι το άρθρο των προστίμων για παράλειψη ή εκπρόθεσμη υποβολή. Συγκεκριμένα:
- Μηδενικές δηλώσεις ΦΠΑ. Το πρόστιμο επεκτείνεται και σε δηλώσεις ΦΠΑ με μηδενικό ποσό, που πριν έμεναν εκτός.
- Τα ποσά των 250 και 500 ευρώ επαναδιατυπώνονται για απλογραφικά και διπλογραφικά αντίστοιχα.
- Νέες απαλλαγές όταν από την εκπρόθεσμη δήλωση προκύπτει οφειλή έως 100 ευρώ.
- Ανήλικοι. Δεν επιβάλλεται πρόστιμο για δηλώσεις που υποβάλλονται εκπρόθεσμα από ή για ανήλικο, για το διάστημα της ανηλικότητας.
Αυτά είναι σημαντικά, αλλά είναι αλλαγές στα πρόστιμα εκπρόθεσμης υποβολής. Ο εκτιμώμενος προσδιορισμός δεν θίγεται από τον ν.5301/2026.
Τι κοστίζει η μη υποβολή
Εδώ γίνεται το πιο συχνό λάθος, γι' αυτό μπαίνουν χωριστά. Πρόκειται για δύο διαφορετικά άρθρα που καλύπτουν δύο διαφορετικές παραβάσεις.
Άρθρο 53 ΚΦΔ, όταν δεν υποβάλλεις ή υποβάλλεις εκπρόθεσμα:
| Περίπτωση | Πρόστιμο |
|---|---|
| Μη υποβολή δήλωσης από την οποία προκύπτει φόρος | 50% επί του φόρου |
| Δήλωση από την οποία δεν προκύπτει υποχρέωση καταβολής | 100 € |
| ΦΠΑ ή παρακρατούμενοι με φόρο προς καταβολή, απλογραφικά | 250 € |
| ΦΠΑ ή παρακρατούμενοι με φόρο προς καταβολή, διπλογραφικά | 500 € |
| Μη δήλωση τερματικών EFT/POS ή ΦΗΜ | 500 € |
Άρθρο 54 ΚΦΔ, όταν υποβάλλεις δήλωση που είναι ανακριβής:
| Μέγεθος της διαφοράς | Πρόστιμο επί της διαφοράς |
|---|---|
| Από 5% έως 20% του δηλωθέντος φόρου | 10% |
| Πάνω από 20% και έως 50% | 25% |
| Πάνω από 50% | 50% |
Η κλίμακα 10, 25 και 50% αφορά την ανακριβή δήλωση. Αν δεν υποβάλεις τίποτα και προκύπτει φόρος, δεν μπαίνεις στην κλίμακα: το πρόστιμο είναι το ενιαίο 50% του άρθρου 53. Κάθε κείμενο που γράφει «προσαύξηση 10 έως 50% αν δεν υποβάλεις δήλωση» έχει μπερδέψει τα δύο άρθρα.
Ο τόκος τρέχει προς τα πίσω
Είναι το σημείο που κοστίζει περισσότερο απ' όσο περιμένει ο περισσότερος κόσμος. Το άρθρο 52 ΚΦΔ αναφέρει ρητά τον εκτιμώμενο προσδιορισμό και ορίζει ότι οι τόκοι εκπρόθεσμης καταβολής υπολογίζονται από τη λήξη της προθεσμίας κατά την οποία θα έπρεπε να είχε αρχικά καταβληθεί ο φόρος, όχι από την ημέρα που θα λάβεις την πράξη.
Με άλλα λόγια, όταν φτάσει το έγγραφο, η επιβάρυνση έχει ήδη συσσωρευτεί για όλο το διάστημα που μεσολάβησε. Ο χρόνος δεν είναι ουδέτερος σε αυτή την υπόθεση.
Από πού αντλεί στοιχεία η ΑΑΔΕ
Ο εκτιμώμενος προσδιορισμός στηρίζεται στα στοιχεία που η υπηρεσία ήδη διαθέτει. Στην πράξη η εικόνα συντίθεται από πολλές πηγές ταυτόχρονα: τραπεζικές κινήσεις και ηλεκτρονικές πληρωμές, βεβαιώσεις αποδοχών από εργοδότες, ασφαλιστικά ταμεία, μισθώματα, προηγούμενες δηλώσεις, τεκμήρια διαβίωσης όπως ακίνητα και οχήματα, και τα παραστατικά που έχουν διαβιβαστεί στο myDATA.
Αυτό έχει μια πρακτική συνέπεια που αφορά κάθε επιχείρηση, ανεξάρτητα από το αν έχει χάσει προθεσμία: τα δεδομένα του myDATA είναι πλέον μέρος της εικόνας σου απέναντι στην εφορία. Όταν η διαβίβαση είναι πλήρης και σωστή, η δηλωμένη εικόνα και η εικόνα που βλέπει η υπηρεσία συμπίπτουν. Όταν δεν είναι, η απόκλιση είναι το πρώτο πράγμα που φαίνεται.
Στον ίδιο άξονα κινείται και η αμφισβήτηση του τεκμαρτού εισοδήματος, όπου η ΑΑΔΕ ελέγχει αν τα δηλωμένα έσοδα δικαιολογούνται. Τα βήματα και οι παγίδες είναι στον οδηγό αμφισβήτησης τεκμαρτού εισοδήματος.
Τι κάνεις αν λάβεις πράξη
- Δες τι ακριβώς είναι το έγγραφο. Πράξη εκτιμώμενου, διοικητικού ή διορθωτικού προσδιορισμού είναι διαφορετικά πράγματα, με διαφορετικές προθεσμίες.
- Έλεγξε το φορολογικό έτος στο οποίο αναφέρεται και ποια στοιχεία χρησιμοποιήθηκαν.
- Υπόβαλε την εκπρόθεσμη δήλωση. Είναι ο κανονικός δρόμος για να προσδιοριστεί ο φόρος με βάση τα πραγματικά σου στοιχεία αντί για την εκτίμηση. Τα πρόστιμα και οι τόκοι της εκπρόθεσμης υποβολής παραμένουν.
- Πήγαινέ το στον λογιστή σου με το έγγραφο στο χέρι. Οι προθεσμίες και η σειρά των ενεργειών έχουν σημασία, και διαφέρουν ανά περίπτωση.
Το επόμενο ραντεβού είναι η 1η Οκτωβρίου 2026
Αν διαβάζεις αυτό το άρθρο ως επιχείρηση, υπάρχει μια προθεσμία που τρέχει παράλληλα και είναι πολύ πιο κοντά. Από την 1η Οκτωβρίου 2026 κάθε τιμολόγιο B2B εκδίδεται αποκλειστικά ηλεκτρονικά, μέσω πιστοποιημένου παρόχου ΥΠΑΗΕΣ. Το πλήρες χρονοδιάγραμμα, η μεταβατική περίοδος και η προϋπόθεσή της είναι στον οδηγό για την υποχρεωτική ηλεκτρονική τιμολόγηση.
Αν η δουλειά σου αυτή την περίοδο είναι η φετινή δήλωση, ο οδηγός για το Ε3, τους νέους ΚΑΔ και τη διασύνδεση με το myDATA καλύπτει την προσυμπλήρωση και τις διορθώσεις.
Πού μπαίνει το Wrapp
Ας είμαστε ακριβείς: το Wrapp δεν υποβάλλει τη φορολογική σου δήλωση και δεν αντικαθιστά τον λογιστή σου. Αυτό που κάνει είναι να φροντίζει ώστε τα έσοδά σου να φτάνουν σωστά και σε πραγματικό χρόνο εκεί όπου κοιτάζει η ΑΑΔΕ.
- Πιστοποιημένος πάροχος ΥΠΑΗΕΣ. Έκδοση και διαβίβαση παραστατικών σε πραγματικό χρόνο, από την εφαρμογή ή μέσω REST API.
- Πλήρης κάλυψη παραστατικών: τιμολόγια, αποδείξεις λιανικής, πιστωτικά, δελτία αποστολής, τιμολόγια Δημοσίου.
- Συνεπής εικόνα εσόδων στο myDATA, ώστε η προσυμπλήρωση και οι διασταυρώσεις να βγαίνουν χωρίς αποκλίσεις που πρέπει να εξηγήσεις.
Ξεκίνα με δωρεάν λογαριασμό, ή αν η έκδοση προκύπτει από δικό σου σύστημα δες τι χρειάζεται η ενσωμάτωση μέσω API.
Το παρόν άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν υποκαθιστά φορολογική συμβουλή. Οι αναφορές αφορούν τον ΚΦΔ (ν.5104/2024) όπως ισχύει τον Αύγουστο του 2026. Για την περίπτωσή σου, συμβουλέψου τον λογιστή σου ή την ΑΑΔΕ.
Συχνές ερωτήσεις
Μπορεί η ΑΑΔΕ να μου βγάλει φόρο χωρίς να έχω υποβάλει δήλωση;
Ναι. Ο Κώδικας Φορολογικής Διαδικασίας (ν.5104/2024, άρθρο 36) προβλέπει την «πράξη εκτιμώμενου προσδιορισμού φόρου», με την οποία η Φορολογική Διοίκηση προσδιορίζει τον φόρο με βάση τα στοιχεία που ήδη διαθέτει. Δεν πρόκειται για νέα ρύθμιση του 2026, υπάρχει στον Κώδικα εδώ και χρόνια.
Ισχύει ότι ο ν.5301/2026 έφερε τα αυτόματα εκκαθαριστικά;
Όχι. Ο ν.5301/2026 αφορά κυρίως τη διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας. Το άρθρο 37 τροποποιεί το άρθρο 53 του ΚΦΔ για τα πρόστιμα εκπρόθεσμης υποβολής: επεκτείνει το πρόστιμο σε μηδενικές δηλώσεις ΦΠΑ, επαναδιατυπώνει τα ποσά των 250 και 500 ευρώ και προσθέτει απαλλαγές για οφειλές έως 100 ευρώ και για ανηλίκους. Τον εκτιμώμενο προσδιορισμό δεν τον αγγίζει.
Πόσο είναι το πρόστιμο αν δεν υποβάλω καθόλου δήλωση;
Αν από τη δήλωση προκύπτει φόρος προς καταβολή, το πρόστιμο του άρθρου 53 ΚΦΔ είναι ίσο με το 50% του φόρου. Αν δεν προκύπτει υποχρέωση καταβολής, το πρόστιμο είναι 100 ευρώ. Η κλίμακα 10, 25 και 50% που κυκλοφορεί ευρέως αφορά το άρθρο 54, δηλαδή την ανακριβή δήλωση, όχι τη μη υποβολή.
Από πότε τρέχουν οι τόκοι σε έναν εκτιμώμενο προσδιορισμό;
Από την αρχική προθεσμία καταβολής, όχι από την ημερομηνία που θα λάβεις την πράξη. Το άρθρο 52 ΚΦΔ αναφέρει ρητά τον εκτιμώμενο προσδιορισμό και ορίζει ως αφετηρία τη λήξη της προθεσμίας κατά την οποία θα έπρεπε να είχε αρχικά καταβληθεί ο φόρος. Πρακτικά, το κόστος έχει ήδη τρέξει προς τα πίσω.
Τι ρόλο παίζει το myDATA σε αυτές τις διασταυρώσεις;
Τα παραστατικά που διαβιβάζονται στο myDATA είναι μία από τις πηγές που έχει στη διάθεσή της η ΑΑΔΕ όταν σχηματίζει εικόνα για τα έσοδά σου. Όταν εκδίδεις μέσω πιστοποιημένου παρόχου, τα έσοδά σου διαβιβάζονται σωστά και σε πραγματικό χρόνο, οπότε η δηλωμένη εικόνα σου τεκμηριώνεται από τα ίδια δεδομένα που βλέπει και η Φορολογική Διοίκηση.
Αν λάβω πράξη εκτιμώμενου προσδιορισμού, μπορώ ακόμα να υποβάλω δήλωση;
Η υποβολή εκπρόθεσμης δήλωσης είναι ο κανονικός δρόμος για να προσδιοριστεί ο φόρος με βάση τα πραγματικά σου στοιχεία αντί για την εκτίμηση της υπηρεσίας. Τα πρόστιμα και οι τόκοι της εκπρόθεσμης υποβολής παραμένουν. Επειδή οι προθεσμίες και η σειρά των ενεργειών έχουν σημασία, δες το συγκεκριμένο έγγραφο που έλαβες μαζί με τον λογιστή σου.
Χρειάζεσαι βοήθεια;
Αν έχεις απορία για αυτό το θέμα ή θέλεις να σιγουρευτείς ότι όλα ρυθμίστηκαν σωστά, επικοινώνησε μαζί μας και θα το δούμε μαζί.